Rozmowy z dzieckiem o śmierci i przemijaniu korzystnie wpływają na  rozwój społeczno – emocjonalny dziecka.

27 października 2019 Autor 0 komentarzy

Współczesne oblicze śmierci

Badania jasno pokazują, że obecnie dzieci są niemal całkowicie wyłączone ze spraw dotyczących śmierci. Przemawia za tym lęk rodziców. Czując się wobec kwestii przemijania i umierania całkowicie bezradnymi i nieprzygotowanymi,  unikają rozmów na ten temat. Dawniej umieranie i śmierć stanowiły naturalną kolej życia. Dzieci czynnie uczestniczyły w rozmowach z umierającymi, ceremoniach pożegnalnych, a także miały możliwość opłakiwania odejście najbliższych.

Temat tabu

Współczesny lęk przed śmiercią oraz brak akceptacji dla przemijania mają ogromny wpływ na sposoby pojmowania  ich przez dzieci. Dorośli, chcą za wszelką cenę uchronić dziecko przed stresem oraz przykrą świadomością skończoności życia. Niestety tym samym izolują je przed tematem śmierci oraz przemijania. Taka postawa niekorzystnie wpływa na rozwój psychospołeczny dziecka. Przede wszystkim odbiera przestrzeń do świadomych przemyśleń. Pozostaje ono całkowicie osamotnione w świecie nierealnych wyobrażeń. W świadomości dziecka pojawiają się : wzmożony lęk, obsesyjne myśli oraz niepokój o własne życie. Świat staje się złowrogi i kompletnie niezrozumiały.

Największy lęk u dziecka wywołuje to co nieznane

Największy lęk u dziecka wywołuje to, co nieznane. Zatem milczenie w temacie śmierci oraz przemijania nie jest najlepszym rozwiązaniem. Dziecięce doświadczenia kształtowane są w kontekście reakcji i uczuć. Dlatego tak ważny i potrzebny w tym obszarze jest szczery kontakt z dorosłymi. Niestety, nie ma gotowych rozwiązań na zaznajamianie dziecka z istotą skończoności tego świata. Jedno jest pewne. Bardzo pomocna okazać się może uważność rodzicielska. W tym przypadku to nic innego jak intuicyjne wsłuchiwanie się w naturalne potrzeby dziecka oraz dojrzały udział w poszukiwaniu odpowiedzi na dręczące dziecko pytania.

Dzieci chcą rozmawiać na temat śmierci

Warto pamiętać, że mały człowiek dokonuje swoich pierwszych odkryć związanych z przemijaniem już od początku nauki mówienia i chodzenia. W pewnym wieku bowiem w sposób jak najbardziej naturalny, pojawia się refleksja nad pytaniami dotyczącymi umierania. Naturalny rozwój dziecka, a także spontaniczna dziecięca ciekawość świata, nie zgadzają się na tabu śmierci. Już samo stawianie pytań na tematy przemijania, które są pytaniami fundamentalnymi każdego człowieka, jest ważnym elementem rozwoju. W końcu, również na co dzień przecież (co niestety umyka uwadze dorosłych) dzieci doświadczają śmierci. Wystarczy zwrócić uwagę na świat przyrody, cykl życia zwierząt, czy informacje płynące z mediów.

Dzieci o wiele lepiej rozumieją istotę śmierci, niż dorosłym się wydaje.

W rozmowach z dziećmi na temat śmierci i przemijania pomocna okazać się może wiara w możliwości naszych pociech, oraz poziom ich wiedzy w tym temacie. Dzieci o wiele lepiej rozumieją istotę śmierci, niż nam dorosłym się wydaje. W pewnym wieku i jest to zupełnie  naturalne, pojawia się u dzieci refleksja nad pytaniami dotyczącymi całej egzystencji ludzkiej. A więc naturalny rozwój dziecka, a także spontaniczna dziecięca ciekawość świata, nie zgadzają się na tabu śmierci.

Dziecko każdego dnia styka się z tematem śmierci

Każdego dnia (co nierzadko umyka uwadze dorosłych) dzieci doświadczają tematu śmierci. Wystarczy zwrócić uwagę na świat przyrody, cykl życia zwierząt, czy informacje płynące z mediów. Pozostaje tylko intuicyjne wsłuchiwanie się w naturalne potrzeby dziecięcego świata i dojrzały udział w poszukiwaniu odpowiedzi na dręczące dziecko pytania. Warto pamiętać, że mały człowiek dokonuje swoich pierwszych odkryć związanych z przemijaniem już od początku nauki mówienia i chodzenia.

Unikanie rozmów na tematy egzystencjalne powoduje dystans emocjonalny

Pomimo jak najlepszych intencji rodziców unikanie rozmów z dziećmi na tematy egzystencjalne to nie wpłynie korzystnie na rozwój społeczno- emocjonalny dziecka. Dzieci mogą stracić zaufanie do rodziców, a nawet istnieje zagrożenie, że wytworzy się między nimi dystans emocjonalny. W dorosłym życiu efektem tego może być blokowanie emocji związanych z przemijaniem oraz nieradzenie sobie ze stratą kogoś bliskiego. Dodatkowo brak rozmowy z dzieckiem na temat śmierci oraz przemijania może wzbudzić u niego zupełnie niepotrzebny lęk oraz niepokój. Dlatego nie bójmy się podejmowanie „trudnych” tematów. Bo dziecko tego najbardziej potrzebuje. Prawdy i szczerości w relacji z dorosłymi.

Zachęcam do zapoznanie się z innymi artykułami na stronie : https://www.mamynianie.pl/blog/

Zachęcam także do zapoznania się z literaturą dla najmłodszych, którą znajdziecie na stronie:

https://tylkodlamam.pl/ksiazki-dla-dzieci-poruszajace-temat-smierci-i-przemijania/

oraz obejrzenia wspólnie z dzieckiem filmu „Coco”.

Dominika Łojszczyk